Selenicereus undatus, de pitahaya met wit vruchtvlees, behoort tot de familie Cactaceae en is de meest geteelde soort van haar geslacht. In 2017 werd het geslacht Hylocereus als synoniem van Selenicereus beschouwd.
De plant klimt met behulp van luchtwortels en kan een hoogte van 10 meter of meer bereiken; ze groeit op rotsen en bomen. De bloemen zijn geurig en bloeien 's nachts. De vrucht is langwerpig tot ovaal en rood, met wit of, minder vaak, roze vruchtvlees en eetbare zwarte zaadjes. Naast S. undatus heeft S. costaricensis vruchten met een rode schil en rood vruchtvlees, en S. megalanthus vruchten met een gele schil en wit vruchtvlees. De rode en paarse kleuren van sommige Selenicereus-vruchten zijn te danken aan betacyanines, een familie van pigmenten waartoe ook betanine behoort.
Herkomst en productie
Selenicereus undatus komt van nature voor van Mexico tot Honduras. Rond de eeuwwisseling naar de 21e eeuw had de teelt van drakenfruit zich uitgebreid naar andere regio's, waaronder China, Colombia en het grootste deel van Zuidoost-Azië. Omvangrijke teelt van drakenfruit vindt plaats in Vietnam, China, Mexico, Colombia, verschillende landen in Zuidoost-Azië en Australië. Colombia teelt Selenicereus megalanthus en Vietnam produceert Selenicereus undatus. De vorming van de vrucht, van bestuiving tot oogst, duurt 4 tot 8 weken, afhankelijk van de temperaturen.
Chemie en geurprofiel
In twee pitayasoorten die in Turkije werden onderzocht, werden 51 vluchtige stoffen aangetroffen, meer nog in de soort met wit vruchtvlees. In de daar geteste monsters waren de vluchtige stoffen van het vruchtvlees complexe mengsels van vele componenten. In zes Hylocereus-cultivars die in Californië werden geteeld, vormden aldehyden meer dan 90% van de totale hoeveelheid vluchtige stoffen. De zaadoliën van pitaya met rood en met wit vruchtvlees lijken qua vetzuursamenstelling op elkaar, voornamelijk oliezuur (22%) en linolzuur (50%).
Culinair gebruik
Halfgesneden kan rauw drakenfruit met een lepel worden gegeten. De bloemen kunnen als groente worden gegeten. Het sap geeft smaak en kleur aan dranken, gebak en zoetigheid. De vrucht wordt vers gegeten of verwerkt tot sap, gelei, marmelade, jam, wijn en andere dranken. Rauw drakenfruit bestaat voor 84% uit water en voor 15% uit koolhydraten, met een verwaarloosbaar gehalte aan eiwit en vet.