Ginseng

De soort Panax ginseng

Panax ginseng is een kruidachtige vaste plant die 30 tot 60 cm hoog wordt, met een spil- of cilindervormige penwortel die meestal 1 of 2 hoofdvertakkingen heeft. De plant komt oorspronkelijk voor in berggebieden van het Russische Verre Oosten, Noordoost-China en het Koreaanse schiereiland. De soortnaam ginseng betekent 'mensenkruid' of 'gevorkte wortel'.

Teelt en handel

Alle ginseng die in Zuid-Korea wordt geproduceerd is Koreaanse ginseng, terwijl de ginseng uit China Koreaanse ginseng, Zuid-Chinese ginseng en de onlangs geïntroduceerde Amerikaanse ginseng omvat. Commerciële ginseng wordt in meer dan 35 landen verkocht, met China als grootste verbruiker. In 2013 bedroeg de wereldwijde omzet aan ginseng meer dan 2 miljard dollar, waarvan de helft afkomstig was uit Zuid-Korea. Gekweekte ginseng is goedkoper dan de zelden verkrijgbare wilde ginseng. Amerikaanse ginsengwortels zijn op de kruidenmarkt meestal vijf tot 10 keer duurder dan Aziatische ginsengwortels. Wilde ginseng groeit van nature in de bergen en wordt met de hand geplukt door plukkers die simmani worden genoemd.

Chemie

Ginsenosiden, ook panaxosiden genoemd, vormen een klasse van natuurlijke steroïdglycosiden en triterpeensaponinen. Ze komen vrijwel uitsluitend voor in het plantengeslacht Panax. Ginsenosiden kunnen uit verschillende delen van de plant worden geïsoleerd, al gebeurt dat meestal uit de wortels, en kunnen door middel van kolomchromatografie worden gezuiverd. Ginsenosidemoleculen smaken van nature bitter en weerhouden insecten en andere dieren ervan de plant te eten. In de stengels en bladeren van Aziatische ginseng bedraagt de ginsenosideconcentratie 3-6%, tegenover slechts 1-3% in de wortel. Wanneer ginseng wordt gestoomd, verliezen de ginsenosiden hun suiker- en malonylzijketens, waardoor polairdere moleculen worden omgezet in minder polaire, die in de natuur zeldzamer zijn.

De verbindingen die verantwoordelijk zijn voor het aroma en de smaak van ginsengwortel zijn voornamelijk vluchtig. De belangrijkste vluchtige componenten van ginsengwortels zijn terpenen, waaronder monoterpenen en sesquiterpenen. Panaginseen, ginsinseen, α-isocomeen en caryofylleen overheersten in Koreaanse ginsengcultivars, terwijl de gehaltes aan β-farneseen hoger waren in Amerikaanse ginseng. Falcarinol, ook bekend als panaxynol, is een vetalcohol die voorkomt in ginseng (Panax ginseng) en ook in wortelen, selderij, venkel, pastinaak en klimop.

Gebruik

De wortel is meestal verkrijgbaar in gedroogde vorm, heel of in plakjes. In de Koreaanse keuken wordt ginseng gebruikt in diverse banchan (bijgerechten) en guk (soepen), maar ook in thee en alcoholische dranken. Ginseng kan in kleine hoeveelheden worden toegevoegd aan energiedrankjes of kruidenthee en wordt verkocht als voedingssupplement. Een tinctuur van Koreaanse ginseng is door de EFSA goedgekeurd voor gebruik bij paarden, honden en katten als organoleptisch additief (smaakstof in diervoeding). Ginseng wordt gebruikt als kruid in de volksgeneeskunde. Er is weinig bewijs dat het gebruik van P. ginseng enig gezondheidseffect heeft.

—

Gerelateerd: Alpha Pinene · Angelica · Angelica Root · Angelica Root Oil · Artemisia · Barrenwort · Beachheather · Behini Tree